|
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||||
|
GÖĞÜS KANSERİ |
|||||||||||||||||||||||||||||
|
Erken
teşhis yöntemleri Kişinin kendi kendisine yapacağı meme muayenesi, düzenli
jinekolojik ve mamografik kontroller meme kanserini
erken dönemde saptamak açısından önemlidir. Meme kanseri ne kadar erken
saptanırsa o kadar kolay ve tam tedavi edilir. Çoğu meme kanseri, kadınların
kendisi tarafından saptanır. Bu nedenle kadının kendi kendini muayenesi çok
önemlidir. Kendi kendine muayene her ay menstrüasyon
bitiminden bir hafta sonra yapılmalıdır. Çünkü bu sırada meme gergin ve
şişkin değildir. Menopozdan sonra ise bu
muayene her ayın ilk günü yapılmalıdır. Meme kanseri yönünden kendisini riskli hisseden
bir kişinin uygulaması gerekenler: 20 yaş
altı:
Her ay kendi memesini muayenesi etmesi 20-39 yaş arası: Her ay kendi memesini muayene etmesi, üç yılda bir doktora
muayene olması 40 yaş üzeri: Her ay kendi memesini muayene etmesi, her yıl mamografi ile
birlikte doktora muayene olması Kendi
kendine meme muayenesi Kişinin kendi kendine yapacağı meme muayenesi
ile memede ortaya çıkabilecek değişiklikleri erkenden saptamak mümkündür. Memede
yaşlanmaya, menstrüel döngünün dönemlerine, doğum
kontrol hapı kullanımına, gebeliğe ve menapoza
bağlı olarak normal değişimler izlenebilir. Menstrüasyon
döneminde memelerde hafif dolgunluk ve hassasiyet olması doğaldır. Bu nedenle
muayenenin menstrüasyon bitiminden bir hafta sonra
yapılması daha uygundur. Üç aşamalı olan bu
yöntem meme kanserinin tam olarak tedavi edilebilecek aşamada saptanmasını
sağlamak açısından hayat kurtarıcı nitelikte olabilir.
1.
Aynanın önünde kollar iki
yanda serbestçe aşağıya sarkacak şekilde durulur ve memeler gözle kontrol
edilir. Memelerde herhangi bir şişlik, büzüşme, gamzeleşme, akıntı ya da bunlara benzer gözle görülebilir bir farklılaşma
olup olmadığı incelenir (Şekil 1). 2.
Eller başın arkasında
birleşecek şekilde yukarı kaldırılır, her iki memenin de şekil ve
sınırlarında herhangi bir değişiklik, şişlik, deride bir çukurlaşma, deri
veya meme başında bir değişiklik olup olmadığına bakılır (Şekil 2). 3.
Her iki avuç içi kalçanın
üzerine koyulur ve kalçaya sıkıca bastırılır. Böylece göğüs kasları kasılır.
Bu pozisyondayken de meme üzerinde gözle görülebilir bir farklılık olup
olmadığına bakılır (Şekil 3).
4.
Sırt üstü yatılır. Sağ kol
başın arkasına doğru uzatılır. Sol elin üç orta parmağının hassas olan
dokunma bölgesini memenin üzerine düz bir şekilde koyarak memede sert, lastik
kıvamında bir şişlik olup olmadığı kontrol edilir (Şekil 4). Parmaklar meme
içinde farklı kıvamda bir şişliği ya da kitleyi
hissetmeye yetecek kadar bastırılır. Elin meme üzerinde aşağı yukarı ve
dairesel hareketleri ile tüm meme alanı içinde herhangi bir sertlik, şişlik
ve kitle olup olmadığı kontrol edilir (Şekil 5,6). 5.
Aynı yöntem uygulanarak sol meme muayene edilir. Meme
muayenesi banyo yaparken de yapılabilir. Vücudunuz ıslak ve sabunluyken
parmaklar ıslak deri üzerinde daha kolay kayar. Parmaklar düz bir şekilde
memenin üzerine konur. Her iki memenin tamamının üzerinde gezdirilerek
herhangi bir kitle, sertlik ya da şişlik olup
olmadığına bakılır. Klinik
muayene Her kadının kendi kendine yapacağı meme
muayenesinin yanı sıra düzenli aralıklar ile doktor kontrolüne de ihtiyacı
vardır. Mamografi Mamografi, meme kanserini elle dışarıdan
hissedilebilecek büyüklüğe ulaşmadan önce varlığını tespit edebilecek bir
yöntemdir. Mamografi, meme için özel tasarlanmış, meme dokusu içindeki
değişiklikleri belirleyebilen bir röntgen yöntemidir. Mamografi aynı zamanda
meme dokusu içinde kalsiyum birikimlerini de görüntüleyebilir. Memede
görülebilen kalsiyum birikimleri kötü huylu değildir. Mikrokalsifikasyon
diye adlandırılan noktasal tarzdaki kalsiyum kümeleri meme kanserinin erken
dönem bulgusu olabilir. Kalsiyum birikimleri (mikrokalsifikasyonlar)
kansere neden olmaz, ancak bazen kanserin bir belirtisi olabilir. Mamografide
bu gibi değişiklikler izlendiğinde daha ileri tetkiklerin yapılması
gerekebilir. Mamografi, meme kanserini erken dönemde
belirlemek için en iyi tetkik olmasına rağmen bazı dezavantajları da vardır.
Mamografi nadir de olsa bazen mevcut kanseri belirleyemeyebilir, yani kanser
var olduğu halde mamografi gösteremeyebilir (yanlış negatif sonuç). Tam,
tersine meme dokusu içinde olabilen herhangi bir değişikliği de kanser olarak
da gösterebilir (yanlış pozitif sonuç). Meme dokusu içinde muayene ile bir
şişlik ya da kitle saptanıp da mamografide
görüntülenememişse daha ileri tetkiklerin yapılması uygun olur. Genel bilgiler ve
meme anatomisi Meme kanserinin nedenleri ve risk
faktörleri Meme kanserinin
genlerle ilişkisi Erken teşhis için
ne yapılmalıdır? Meme kanserinin tanısı ve tedavisi |
||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||
